Η ενδομητρίωση προσβάλλει την μία ή (όχι σπάνια) και τις 2 ωοθήκες. Γνωστή και ως ‘’σοκολατοειδής κύστη’’, λόγω του περιεχομένου της, το οποίο μοιάζει με πηκτή σοκολάτα! Η μη χειρουργική διάγνωση της ενδομητρίωσης ωοθήκης είναι εύκολη, μιας και είναι πάντα ορατή στις κλασσικές απεικονιστικές εξετάσεις, δηλαδή το διακολπικό υπερηχογράφημα και τη μαγνητική τομογραφία. Μιας και συχνά συνυπάρχει με άλλες μορφές ενδομητρίωσης, είναι απαραίτητο η απεικόνιση να γίνεται πάντα από εξειδικευμένο γυναικολόγο, ώστε να εντοπιστούν ταυτόχρονα και άλλες συνυπάρχουσες εστίες ενδομητρίωσης, εκτός των ωοθηκών.
Η ενδομητρίωση ωοθήκης, συχνά, σχετίζεται με χαμηλότερα αποθέματα των ωοθηκών και/ή υπογονιμότητα, οπότε η εκτίμηση της γονιμότητας είναι σημαντική από τη στιγμή που θα μπει η διάγνωση της ενδομητρίωσης ωοθήκης.
Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει τη χειρουργική αντιμετώπιση της λαπαροσκοπικά, είτε με αφαίρεση της κύστης είτε με εναλλακτικές προσεγγίσεις, όπως το laser. Το χειρουργείο μπορεί να βελτιώσει τον πόνο δραστικά, αλλά και να αυξήσει τη πιθανότητα αυτόματης σύλληψης (χωρίς εξωσωματική) σε κατάλληλα επιλεγμένα περιστατικά. Συχνή είναι η χορήγηση ορμονών είτε για να αποφευχθεί το χειρουργείο, είτε μετά το χειρουργείο με στόχο να μειωθεί ο κίνδυνος επανεμφάνισης της ενδομητρίωσης. Σε κάθε περίπτωση, απαιτείται τακτικός έλεγχος με υπερηχογράφημα ή μαγνητική τομογραφία ανά τακτά διαστήματα.
